У Барселоне пасля Прайда збілі мужчыну з вясёлкавай сімволікай. Паліцыя засумнявалася, што матывам была гамафобія

Кожны год пасля Прайда гучыць адно і тое ж пытанне: «Навошта ён увогуле патрэбны? Бо ЛГБТ ужо даўно тут ніхто не ўціскае».

Калі ахвярамі гамафобных нападаў становяцца вядомыя людзі, пра гэта пішуць многія СМІ. Але значна часцей падобныя гісторыі адбываюцца са звычайнымі людзьмі — тымі, чые імёны ніколі не трапяць у навінавыя загалоўкі.

Менавіта таму я вырашыў апублікаваць гэтую размову.

Не таму, што мой суразмоўца — публічная асоба. А таму, што яго гісторыя паказвае: нават у адной з самых ЛГБТ-сяброўскіх краін Еўропы гамафобная агрэсія нікуды не знікла.

Больш за тое, пра большасць падобных выпадкаў мы, хутчэй за ўсё, увогуле ніколі не даведаемся. Не кожны звяртаецца ў паліцыю, не кожны расказвае пра тое, што здарылася, публічна, а некаторыя інцыдэнты нават не атрымліваюць афіцыйнай кваліфікацыі як злачынствы на глебе нянавісці.

— Што адбылося ў той вечар (Барселона, ноч 18-19 ліпеня)?

— Я вяртаўся дадому пасля Прайда. Ужо пераапрануўся ў звычайнае адзенне. Адзінае, што ў мяне засталося, — гэта вясёлы ланьярд з сімволікай ЛГБТ на ключах. На платформе метро я заўважыў мужчыну і жанчыну побач з хлопцам з рукзаком. Мне падалося, што яны спрабуюць нешта дастаць з яго адкрытай кішэні. Я вырашыў падысці бліжэй, каб зразумець, ці адбываецца крадзеж. Але як толькі яны заўважылі мяне, усё ўвага пераключылася на мяне.

— Што адбылося далей?

— Мужчына пачаў выкрыкваць «maricón» ён падышоў да мяне і некалькі разоў ударыў чымсьці, што трымаў у руках. Я не адказваў агрэсіяй. Проста адыходзіў да эскалатара, казаў, што выклічу паліцыю, і спадзяваўся, што нехта з супрацоўнікаў метро ўмяшаецца. Але ніхто не падышоў.

— Удалося выклікаць паліцыю?

— Амаль не. Тэлефон разрадзіўся. На шчасце, побач аказаўся малады хлопец, які пагадзіўся дапамагчы. Ён патэлефанаваў у паліцыю, але пакуль размаўляў з аператарам, нападнікі ўжо паспелі з'ехаць на цягніку. Мне параілі звярнуцца ў бліжэйшы аддзел міліцыі і напісаць заяву.

— Што адбылося ў паліцыі?

— Саму заяву прынялі хутка. Але адно пытанне мяне здзівіла. Паліцэйскі спытаў:

«Ты ўпэўнены, што гэта была менавіта гамафобная агрэсія? Магчыма, ён проста абразіў цябе, бо ты перашкодзіў яму здзейсніць крадзеж?»

Я адказаў, што адзінае слова, якім мяне абражалі, было maricón*.

* Слова maricón у іспанскай мове з’яўляецца шырока вядомай гамафобнай абразай. Па сэнсе яго можна параўнаць з англійскім faggot або расійскімі зневажальнымі словамі на адрас геяў. Нягледзячы на тое што частка ЛГБТ-супольнасці спрабуе пераасэнсаваць гэтае слова, у падобных сітуацыях яно ўспрымаецца менавіта як абраза. Гэта добра вядома і грамадству, і дзяржаўным структурам Іспаніі

Я таксама сказаў, што не магу ведаць, што адбывалася ў галаве ў нападніка. Але факт застаецца фактам: адзінай абразай, якая прагучала на мой адрас, было менавіта слова, што абазначае гея ў зневажальнай форме.

У выніку ў заяве з’явілася фармулёўка пра тое, што немагчыма адназначна сцвярджаць, ці быў матыў звязаны з меркаванай крадзяжом або з сексуальнай арыентацыяй.

Зараз я збіраюся пракансультавацца з арганізацыяй, якая дапамагае ахвярам ЛГБТ-фобіі. Калі юрысты палічаць, што гэтая фармулёўка можа паўплываць на расследаванне, я буду дамагацца яе ўдакладнення.

Гісторыя майго суразмоўцы — не выключэнне.

У мінулым годзе пасля Прайда ў Іспаніі мае знаёмыя таксама падвергліся гамафобнаму нападу. Яны звярнуліся ў паліцыю, справа дайшла да суда. Аднак на той момант падазраваны ўжо пакінуў краіну, і прыцягнуць яго да адказнасці не ўдалося.

Вядома, падобныя выпадкі адбываюцца не толькі пасля Прайда. Яны здараюцца і ў звычайныя дні. Але менавіта падчас Прайда праблема становіцца асабліва заўважнай. Пакуль тысячы людзей выходзяць на вуліцы, становяцца больш прыкметнымі і тыя, хто па-ранейшаму лічыць магчымым абражаць, прыніжаць або нападаць з-за сексуальнай арыентацыі або нават з-за вясёлкавай сімволікі.

Таму пытанне «навошта патрэбны Прайд?» для многіх дагэтуль застаецца не тэарэтычным.

Гэта пытанне бяспекі.

І яшчэ адна думка, якая пасля гэтай размовы падаецца мне важнай.

Калі нават пасля прамога выкарыстання гамафобнай абразы паліцэйскі задае пацярпеламу пытанне: «Ты ўпэўнены, што гэта была менавіта гамафобія?», то ўзнікае заканамернае пытанне — колькі падобных выпадкаў увогуле трапляе ў афіцыйную статыстыку як злачынствы на глебе нянавісці?

Я не сцвярджаю, што іспанская статыстыка памылковая. Але падобныя гісторыі паказваюць, што мяжа паміж «звычайным канфліктам» і «гамафобнай агрэсіяй» на практыцы часам аказваецца прадметам ацэнкі канкрэтнага супрацоўніка паліцыі.

А значыць, частка падобных выпадкаў цалкам можа ніколі не трапіць у катэгорыю злачынстваў, учыненых на глебе нянавісці.

Менавіта таму так важна гаварыць не толькі пра гучныя гісторыі з удзелам вядомых людзей, але і пра напады на самых звычайных людзей. Таму што менавіта з такіх, на першы погляд «непрыкметных», гісторый і складваецца рэальная карціна таго, наколькі бяспечна сёння быць адкрытым ЛГБТ-чалавекам.

✦ Матэрыял апублікаваны ў аўтарскай рэдакцыі. Меркаванні, ацэнкі і высновы, выкладзеныя ў тэксце, належаць аўтару і могуць не супадаць з пазіцыяй рэдакцыі Doberman.media. Рэдакцыя не нясе адказнасці за інтэрпрэтацыі, заявы і высновы аўтара.