Чаму «музыка па-за палітыкай» — гэта падман: Урок ад Бенсана Буна і яго альбома «American Heart»

23-гадовы Бэнсан Бун імкліва заваёўвае амерыканскую поп-сцэну, і яго новы альбом «American Heart», які выйшаў у чэрвені, стаў прадметам ажыўленых дыскусій. Назва альбома і вокладка, упрыгожаная зорна-паласатым сцягам, здавалася б, проста намякаюць на палітычную выснову або хаця б развагі пра актуальныя праблемы ЗША ўзору 2025 года. Аднак, як высветлілася, гэта ўражанне падманлівае, бо ў альбоме няма ніводнай песні, якая закранае амерыканскі парадак дня.

Парадокс «American Heart»

У 2025 годзе, калі свет сутыкаецца з сур'ёзнымі ўнутрыпалітычнымі крызісамі, назваць альбом «Амерыканскае што заўгодна» — гэта ўжо заяўка. Слухач мае права чакаць каментарыя да актуальнай сітуацыі, ці то палітыка Трампа, ці іншыя надзённыя пытанні. Так працуе любое згадванне краіны, этнаса або канкрэтнай кропкі на карце: твор непазбежна звязваецца з актуальным кантэкстам — палітычным, нацыянальным або лакальным.

Гістарычна аўтары выбіраюць адзін з двух шляхоў: альбо актыўна займаюцца грамадскай павесткай, як Green Day са сваёй рок-опернай «American Idiot» (2004) пра ЗША часоў уварвання ў Ірак, альбо разважаюць пра пазачасавы характар культуры, як Барыс Грабеншчыкоў у «Русском альбоме» (1992), даследуючы прыроду любові і зла праз фолк і рэлігійныя вобразы. Бэнсан Бун жа выбраў трэці варыянт: поўнае ігнараванне палітыкі. Больш за тое, незадоўга да рэлізу артыст адкрыта заявіў у эфіры шоу Джымі Фэлана пра сваю апалітычнасць: «Гэта [альбом] не нешта патрыятычнае, не „Паглядзіце, за каго я галасаваў“».

Хлуслівы тэзіс «музыкі па-за палітыкай»

На першы погляд, калі б не правакацыйная назва і вокладка, ніхто б і не чакаў ад Буна вострасоцыяльных тэкстаў; ён, як і належыць поп-герою, засяроджаны на асабістай любоўнай драме. Аднак менавіта ў гэтым і хаваецца галоўны падман. Музычны аглядальнік Аляксандр Шакіраў адзначае, што Бун, хоць і бяскрыўдны, але вельмі паказальны прыклад таго, як поп-культура прывучае сваю мільённую аўдыторыю ігнараваць любыя кантэксты і, урэшце, складанасць свету.

Безумоўна, папулярная культура часта становіцца часовым прытулкам ад гэтай складанасці, але тэзіс «музыка па-за палітыкай» з’яўляецца ілжывым. Кантэкст адыгрывае велізарную ролю. Напрыклад, канцэрт 30 Seconds to Mars у Алматы, дзе расіяне выконвалі праваенныя песні, выклікаў негатыўную рэакцыю ў казахстанцаў, якія памятаюць гісторыю фактычнай каланізацыі. Гэты прыклад яскрава паказвае, наколькі глыбока культурныя праявы звязаныя з палітычным і гістарычным фонам.

Дык пра што ж тады «American Heart»?

Калі ў альбоме няма ні слова пра Амерыку, то пра што ж ён? Крыніцы паведамляюць, што гэта перадусім альбом пра сэрца самога Буна. Ён скардзіцца на разбітае сэрца ў трэках «Sorry Iʹm Here For Someone Else» і «Man In Me». У «Momma Song» ён прызнаецца ў любові да мамы, хоць і з выкарыстаннем штампаў.

Кульмінацыя надыходзіць у заключным трэку «Young American Heart», дзе гаворка ідзе ўжо літаральна пра сэрца артыста: ён успамінае аварыю ў шаснаццаць гадоў, калі яго «маладое амерыканскае сэрца» ледзь не спынілася.

Аднак і гэтая асабістая трагедыя, на думку крытыкаў, пададзена занадта камерцыйна. У адрозненне ад Джо Талбота з Idles, чый альбом «Crawler» быў натхнёны ДТЗ, але не акцэнтаваў увагу на «брытанскасці» яго сэрца, Бун робіць упор на «амерыканскасць». Гэта стварае адчуванне, быццам прадзюсары спрабавалі хоць неяк апраўдаць эфектную вокладку і назву альбома, а не даць глыбокае асэнсаванне асабістага ўзрушэння.

Бэнсан Бун сапраўды малады і амерыканец — ён нарадзіўся ў Манра, штат Вашынгтон, у сям’і мармонаў, а сваю кар’еру пачаў з кавераў у TikTok і ўдзелу ў «American Idol», які добраахвотна пакінуў, не жадаючы, каб яго мерылі поспехам на тэлешоу. Яго рэтра-стыль, пазнавальныя вусы і бясконцыя сальта падчас выступленняў зрабілі яго адным з самых каларытных персанажаў новай амерыканскай поп-сцэны. Аднак усё гэта не адмяняе галоўнага: яго «American Heart» — гэта яскравы прыклад таго, як поп-артысты па ўсім свеце прывучаюць сваю шматмільённую аўдыторыю пазбягаць любой складанасці і кантэксту навакольнага свету. У выніку гэта пазбаўляе мастацтва глыбіні і магчымасці стаць сапраўдным адлюстраваннем часу.