З 23 лютага … З Днём абаронцы Айчыны? (Спойлер: не)

У офісных калектывах ёсць дзве даты відавочнага гендэрнага напружання – гэта наступныя адна за адной 23 лютага і 8 сакавіка.

Усюды, дзе мне даводзілася працаваць, дзяўчаты вельмі старанна віншавалі мужчын з 23 лютага. Яны пісалі вершы, запрашалі артыстаў, накрывалі сталы. Дарылі самыя мужчынскія ў свеце падарункі — дэзадаранты і шкарпэткі (відаць, намякаючы на нешта). Часам даходзіла нават да амаль вясельных конкурсаў. Не, яйка праз калашыну, дзякуй богу, не перакочвалі, але весялосці хапала. 

Хто служыў, заўсёды паглядаюць на астатніх крыху звысоку. Магчымасць задраць нос у гэты дзень — адзін з нямногіх станоўчых момантаў гэтай дзіцяча-юнацкай траўмы, службы ў арміі.

Я кожны раз іграў ролю віншаванага з максімальным артыстызмам. Пераважна таму, што жанчыны ж рыхтаваліся! Таму ўсміхаемся, радуемся, робім выгляд з сябе ваенную мужнасць. 

Хоць армія нейк даўнавата ўжо перастала быць сэксапільнай.

Я наогул не люблю вайскоўцаў, бо з дзяцінства лічу сябе пацыфістам.

Усё пачалося, мабыць, з паштоўкі.

Мяне ў школе нейкая аднакласніца намалявала на паштоўцы на 23 лютага. Прадставіла яна мяне ў форме, у пілотцы, на фоне, здаецца, самалётаў і танкаў. Максімальна гераічна адлюстравала. 

А мне не спадабалася. Я ж не хацеў служыць і ўжо ў школе разумеў, што мне трэба зрабіць усё магчымае, каб не пайсці ў армію. Бо быў разумны.

Разам з пацыфізмам мне дасталася ў спадчыну і любоў да гісторыі. І калі раптам вам прыйдзе ў галаву пакапацца ў ёй, “дзень абаронцы Айчыны” выкліча мноства пытанняў.

Справа была вось так.

На дварэ стаяла зіма 1918-га. Савет Народных Камісараў Савецкай Расіі выдаў дэкрэт аб стварэнні Рабоча-Сялянскай Чырвонай Арміі. Бо трэба было неяк супрацьстаяць Германіі і Аўстра-Венгрыі. Дэкрэт падпісалі, але армія чамусьці не стварылася.

Пачатак наступлення нямецкіх войскаў па ўсім усходнім фронце меў галавакружны поспех, у тым ліку таму, што быў з вялікім натхненнем сустрэты многімі жыхарамі новай савецкай дзяржавы. Бальшавікі, якія ледзь не цудам захапілі ўладу, асаблівай папулярнасцю не карысталіся.

Хуткасць наступлення дасягала 50 кіламетраў на дзень. Вось колькі маглі праехаць нямецкія салдаты, столькі і наступалі.

Характар тых падзей добра перадае ўзяцце немцамі горада Люцын (цяпер Лудза, Латвія). 42 салдаты прыехалі на цягніку, у двух вагонах. Былі з дарогі, таму спачатку пайшлі ў буфет. Трохі падсілкаваўшыся, знайшлі і затрымалі эшалон салдат Чырвонай Арміі. Паставілі іх на пероне, забралі зброю і адпусцілі ва ўсе чатыры бакі.

У выніку падобных гераічных дзеянняў чырвонаармейцаў савецкі ўрад пагадзіўся на ультыматум Германіі і падпісаў 3 сакавіка найганебнейшы Брэстскі мір.

Пазней савецкая прапагандысцкая машына з сябе вылазіла, каб надаць святу гістарычную аснову. У школе доўга казалі, што 23 лютага — дзень першай перамогі Чырвонай Арміі. Потым расказвалі, што гэта быў дзень першай бітвы,хоць і гераічна прайгранай. Потым, што ў гэты дзень была створана Чырвоная Армія.

Праўда ж у тым, што ніводная значная падзея ў тым далёкім 1918 годзе ў гэту дату не адбылася (ні па новым, ні па старым стылі).

Дата свята была выбрана случайно. Просто менавіта на 23 лютага ў 1919 годзе прыпала нядзеля.

Але саветы ўмелі насаджаць свае міфы. Даходзіла да таго, што дзяўчаты не хацелі сустракацца з хлопцамі, якія не служылі. Хілыя, маўляў, ды баязлівыя, за спадніцай хаваюцца.

Але гэта было даўно.

Цяпер засталося тое, што засталося.

Свята адзначаюць толькі ў 4-х постсавецкіх дзяржавах — Расіі, Таджыкістане, Узбекістане і Беларусі.У самых прагрэсіўных краінах, так бы мовіць. Якія свята берагуць і нават крыху памнажаюць савецкую спадчыну.

Што мы адзначаем? Навошта?..

Але не трэба думаць пра гэта занадта шмат.Думаць — увогуле для салдата занятак зусім лішні. Яно перашкаджае выкананню загадаў, ды і каска на разумнай галаве не так прыгожа сядзіць.

Намнога прасцей святкаваць і радавацца згодна з рашэннямі дзяржаўных органаў і вышэйшага начальства…

Да чаго мне гэта ўсё?

Мужчынскі дзень, вядома, патрэбны. Жаночы ж ёсць!

Але ні ў якім разе гэта не павінен быць армейскі свята.

У мужчыны ёсць шмат роляў у жыцці: муж, сексуальны партнёр, бацька, сябра, калега, эксперт, творца…

Ёсць столькі магчымасцяў рэалізаваць сябе. Прычым у стваранні, а не ў разбурэнні. Стварыць пару, заснаваць бізнес, зрабіць кар’еру… Пасадзіць дрэва і пабудаваць дом, урэшце рэшт.

На жаль,ваяваць мы таксама здольныя, то-бок руйнаваць і забіваць — будзем называць рэчы сваімі імёнамі.

Але няхай нам бог ніколі гэтым не давядзецца займацца.