Усе абасраліся, або Бесслаўны канец Poland.Business Harbor

Ну вось, сябры, і скончылася чарговае «добрае» ў нашым жыцці — усім вядомая праграма рэлакацыі Poland.Business Harbor.На працягу апошніх гадоў гэтая праграма стала выдатнай магчымасцю для тых, хто хацеў з’ехаць з краін СНД, як айцішнікаў, так і іх сем’яў.

Таксама для многіх Poland.Business Harbor стала выратаваннем ад крымінальнага пераследу ў Беларусі ў 2020-2021 гадах.

Але цяпер гэты агеньчык надзеі канчаткова згас. А здарылася гэта, на мой погляд, таму што па-крупнаму напаролі і мы (айцішнікі, – прим. Doberman.media), і палякі.

Фанера над Варшавай

Праграма з'явілася неўзабаве пасля выбараў, восенню 2020 года, стаўшы своеасаблівай рукой дапамогі грамадзянскай супольнасці Беларусі, якая трапіла ў жорсткі рэпрэсіўны замес. Польскія ўлады хутка зразумелі, што вынікам такой жэсты стане масавы ад'езд “мазгоў”, і арганізавалі зручныя ўмовы для рэлакацыі не толькі разам з сем'ямі, але і цэлымі кампаніямі.

Усяго да пачатку вайны ва Украіне беларусы атрымалі крыху больш за 25 тысяч віз гэтага тыпу. Пасля 24 лютага 2022 года адбыўся другі ўсплёск цікавасці: за першыя два месяцы вайны консульствы Польшчы выдалі яшчэ амаль 8500 віз. Але ўжо неўзабаве попыт на візы зноў папоўз уніз, а складанасць атрымання — наадварот угару з-за мэтанакіраванага выдварэння польскіх дыпламатаў з Беларусі.

Пра запас

Паводле афіцыйных даных, за час дзеяння праграмы беларусы атрымалі каля 90 тыс. віз PBH. Але ўехалі ў Польшчу толькі каля 25 тыс. іх уладальнікаў.

Палякі недаўмеваюцца, куды падзеліся ўсе астатнія, але ў мяне ёсць адказ на гэтае пытанне.

Высветлілася, што многія спачатку атрымлівалі візы на ўсякі выпадак, каб можна было хутка выехаць з краіны ў выпадку чаго. У выніку, на думку гэтых людзей, нічога такога не здарылася, яны засталіся ў Беларусі, а іх візы скончыліся, нават не пачаўшыся.

«Казачок» у залатых трусах ад польскага МЗС

Нягледзячы на, здавалася б, катастрафічныя 70% нецэлевага выкарыстання, значна больш разбуральны ўдар па праграме нанеслі зусім не запаслівыя дамаседы-айцішнікі з Беларусі, а высокапастаўленыя асобы польскага МЗС.

Яшчэ ў сярэдзіне 2023 года пачаў разгарацца скандал, які тычыўся масавай выдачы працоўных віз мігрантам з Азіі і Афрыкі за грошы. Паводле розных звестак, колькасць нелегальна выдадзеных такім чынам віз склала ад 350 тысяч да амаль мільёна! 

У выніку скандал з МЗС цалкам паглынуў сітуацыю з фактычнай недахопнасцю ўладальнікаў PBH на тэрыторыі Польшчы. Цалкам магчыма, што, не было б гэтага скандалу, ніхто б не звяртаў увагі на «лёгкі недабор» беларускіх праграмістаў яшчэ доўгі час.

Што цяпер?

А нічога. Адзін поезд сышоў, а новага пакуль не відаць. Цяпер атрымаць любую польскую візу ў Беларусі — рэдкая ўдача, а айцішнікам, якія па-ранейшаму жадаюць пераехаць, прапануюць атрымліваць нацыянальныя рабочыя. Трэба сказаць, што ў Польшчы быў яшчэ адзін важкі падставай закрыць праграму — яна не выконвала ўскладзеную задачу забяспечваць кадрамі польскія IT-кампаніі. Нават тая частка беларусаў, якая ўсё ж прыехала па праграме, аддае перавагу ўладкоўвацца ў знаёмыя кампаніі з айчынным капіталам.

Міністр замежных спраў Радаслаў Сікорскі запэўнівае, што прыпыненне праграмы часовае, пакуль не вырашаць выяўленыя праблемы. Але нешта мне падказвае, што яе ледзь ці калі-небудзь перазапусцяць.